Wat als Spinoza’s Ethica niet slechts een filosofisch systeem in meetkundige stijl is, maar het resultaat van een diepgeworteld geometrisch wereldbeeld?

Dit proefschrift onderzoekt de wiskundige fundamenten van Spinoza’s metafysica, en stelt dat zijn beroemde definitie van God als substantie alleen begrepen kan worden vanuit een oudere, grotendeels vergeten traditie: de mathematische kosmologie van Plato en Pythagoras.

August Fennet laat zien hoe Spinoza’s denken, via verhoudingen zoals d...

Het leven is een koorddans: een voortdurende evenwichtsoefening tussen duisternis en licht, tussen angst en vertrouwen. Uit jaren van notities groeide een gids die complexe inzichten terugbrengt tot hun essentie. In korte, ritmische, meditatieve fragmenten reikt Joachim Dejonghe zaden van wijsheid aan: helder, toegankelijk en tegelijk diepgaand. Je kan dit boek van begin tot eind lezen als een reis van spirituele groei of willekeurig openslaan om een gedachte mee te nemen in je dag. Geïnspir...

In haar laatste levensjaar heeft de Franse filosofe Simone Weil (1909-1943) in Londen een tiental essays geschreven waarin ze haar visie verwoordt over een nieuwe samenleving in haar land na de oorlog; en in dat verband over hoe een verklaring van de mensenrechten als preambule voor een nieuw op te stellen grondwet eruit zou moeten zien.

In Waar strijden wij voor? zijn de drie belangrijkste essays vertaald waarin de essentiële vraag wordt gesteld waarvoor er eigenlijk gestreden wordt door e...

Met Vertrouwen verheldert en verdiept Bart Nooteboom het begrip 'vertrouwen' en laat hij zien hoe het kan functioneren als een mentale blikopener. Vertrouwen is als schone lucht: je praat er pas over als het er niet is. Iedereen maakt zich tegenwoordig druk over vertrouwen, of beter, over het gebrek daaraan. Maar het begrip 'vertrouwen' is complex en verwarrend. We kunnen het relateren aan objecten, mensen, organisaties of grotere systemen. Nooteboom laat zien hoe vertrouwen werkt in de polit...

Filosoof Ellen ter Gast geeft in De dappere kijker antwoord op de volgende vragen: waarom bewonderen we schurken als J.R Ewing, Gordon Gekko en Frank Underwood eigenlijk? Wat maakt hen zo slecht? Aan de hand van verhalen over helden en schurken uit populaire series, films en een verrassende interpretatie van de Bijbel laat Ter Gast zien waarom we beter Netflix kunnen kijken dan Kant lezen. Ter Gast analyseert tal van bekende verhalen en hun personages, van Eva, Pinokkio en Dirty Harry tot The...

In de loop van de geschiedenis is de mens erin geslaagd om de aardrijkskunde, de geneeskunde, de wiskunde, de scheikunde, de natuurkunde en de astronomie te ontdoen van religieuze dogma's. Dat gebeurde nadien ook met het recht en de biologie. Het wordt hoog tijd om nu de ethiek los te koppelen van religieuze ballast. Vandaar dit pleidooi voor atheïsme als basis voor de moraal. Dat betekent niet dat mensen ongelovig moeten worden. Elke mens gelooft wat hij wil, maar niemand mag zijn of haar g...

Ezelsoren bundelt een selectie van essays, opiniestukken en artikelen die Johan Braeckman de voorbije twee decennia schreef voor kranten, tijdschriften en vakbladen. De keuze weerspiegelt zijn belangrijkste interesses: religie, wetenschap, kritisch denken, irrationalisme, Darwin, evolutie, en de aloude vraag wat het goede leven inhoudt, zowel individueel als maatschappelijk.

De teksten typeren de intellectuele en morele ingesteldheid van de auteur: ze streven naar helderheid en objectiviteit...

De mythische heldin Atalanta liep sneller dan haar schaduw en versloeg elke man in een loopwedstrijd. Haar ongenaakbaar looptalent inspireerde talrijke schrijvers, kunstenaars en dichters. We kunnen ons afvragen welk lot Atalanta vandaag te wachten zou staan. Misschien zou ze wereldrecords verbreken op

vederlichte carbonschoenen na een maandenlange hoogtestage of dankzij een geslaagd ketonendieet.

De sportwetenschap heeft de laatste decennia een spectaculaire vooruitgang geboekt. Maar draait ...

De universiteit is in de achterliggende decennia ingrijpend veranderd: er zijn veel meer studenten dan in het verleden, wetenschap is internationaler en specialistischer geworden, onderwijs lijkt minder belangrijk te zijn dan onderzoek en de competitie om geld is groot. Inmiddels zwelt ook de kritiek aan. Volgens sommigen is de universiteit een koekjesfabriek geworden! Kleine studies verdwijnen als gevolg van een eenzijdige economische rationaliteit. Het denken in aantallen voert de boventoon...

In de sociologie is de samenleving als God. Zij is overal, maar niemand heeft haar ooit gezien. Tegen dit 'sociologische geloof' in pleit Schinkel voor een speculatieve verbeelding die het sociologische denken weer publiek relevant maakt. Het sociale leven is niet opgesloten in de gefixeerde container van de samenleving: het is een connectief leven dat zichzelf via creatieve verbeelding transformeert. De sociologie moet zich opnieuw uitvinden, en Schinkel wijst daartoe de weg.

Willem Schinkel...